Hein Donner

Hein Donner to biografia jednego z najbardziej wyrazistych holenderskich arcymistrzów i zarazem jednego z najwybitniejszych autorów piszących o szachach. Książka pokazuje nie tylko jego turniejowe sukcesy, ale przede wszystkim barwne życie, bezkompromisowy charakter i drogę od zawodowego szachisty do pisarza, którego teksty przyniosły mu rozpoznawalność daleko poza środowiskiem szachowym.

O czym jest ta książka?

Hein Donner (1927–1988) urodził się w Hadze w znanej kalwińskiej rodzinie prawniczej. Jego ojciec, były minister sprawiedliwości, a później prezes holenderskiego Sądu Najwyższego, widział w nim talent do kariery prawniczej. Donner wybrał jednak zupełnie inną drogę: życie szachowego profesjonalisty i dziennikarza. Odnosił znaczące sukcesy turniejowe, choć wielu uważało, że jego talent przy szachownicy mógł zaprowadzić go jeszcze dalej.

Z czasem stał się kimś więcej niż tylko szachistą. Rozwinął się z piszącego gracza w autora, dla którego szachy były punktem wyjścia do błyskotliwych, prowokacyjnych i często bardzo zabawnych tekstów. W latach sześćdziesiątych jego osobowość i styl pisania uczyniły go postacią powszechnie znaną w Holandii.

Dlaczego postać Donnera jest tak ważna?

Dużą rolę w jego legendzie odegrała książka The King – fascynująca, momentami bardzo zabawna antologia obejmująca 30 lat jego pisania o szachach. To światowy bestseller, regularnie wymieniany przez czytelników wśród ulubionych książek szachowych.

Znaczenie Donnera wykraczało także poza samą literaturę szachową. Jego najbliższy przyjaciel, pisarz Harry Mulisch, uwiecznił go w swojej najważniejszej powieści The Discovery of Heaven. W ekranizacji z 2001 roku postać opartą na Donnerze zagrał Stephen Fry. W tej publikacji znalazł się również wywiad, w którym Harry Mulisch opowiada o swojej przyjaźni z Donnerem.

Biografia człowieka i epoki

Po udarze, którego doznał w wieku 56 lat, Donner spędził ostatnie lata życia w domu opieki. Mimo to nie przestał pisać – tworzył dalej, stukając w klawiaturę jednym palcem, i zdobył jedną z najbardziej prestiżowych nagród literackich w Holandii. Ta część jego historii dobrze pokazuje siłę charakteru i niezwykłą konsekwencję w pracy twórczej.

Autor biografii, Alexander Münninghoff, przedstawia Donnera jako postać kontrowersyjną, błyskotliwą i trudną do zaszufladkowania. To książka dla czytelników zainteresowanych nie tylko szachami, ale też literaturą, kulturą i portretami ludzi, którzy żyli po swojemu.